x

Oğuz-name

Oğuz-name: bütün Türklüğün kitabıdır. Oğuz Türklerinin eski destanlarını bir araya toplayan kitaba Oğuz-name, diğer adı ile Oğuz Kağan Destanı denmektedir. Oğuz-name, insanoğlunun yaratıldığı günden itibaren bütün Türklerin uzak tarihini, atalarını, nesillerini, toplum yapısını, özellikle devlet yapısını, dilini, hukukunu, geleneklerini ve yaşayış tarzını daha çok rivayetlere dayanarak anlatan eserdir. Dolayısıyla Oğuz-name, eserin girişi dikkate alındığında da bir Dünya Tarihi’dir. Genel olarak ele alındığında bütün Türlerin tarihidir.
Oğuz-name diğer adı ile Oğuz Kağan Destanı; Türklerin atası ve soyağacını; bütün Oğuz Türklerinin atası Oğuz Kağan’ın doğmasını, çocukluk ve gençlik yıllarını, Kağan olmak için çevresi ile yaptığı mücadeleleri, kağan oluşunu; Moğolistan, Çin, Hindistan, Türkmenistan, Azerbaycan, Gürcistan, Kafkaslar, İran, Irak, Suriye, Anadolu, Avrupa’nın bir bölümünü fethetmesini, Oğuzların ve diğer Türk boylarının Oğuzlara bağlı olarak nasıl teşkilatlandıklarını, boylara bölündüklerini; Oğuz Türklerine ait bugün bile varlığını sürdüren pek çok gelenek ve hayat tarzını anlatmaktadır.
Oğuz-name’de Oğuz, Moğol, Kanglı, Kıpçak, Karluk, Kalaç, Uygur gibi Türk ve Türklere akraba boy/milletlerin isimlerinin kaynağı efsanevî olarak bizlere sunulmaktadır. Eserde Türk Moğol akrabalığı şu şekilde anlatılmaktadır:
Oğuz-name, Türk destanları ve destan edebiyatı bakımından en önde gelen eserlerdendir. Türk edebiyatının diğer en önemli eserlerinden olan Dede Korkut Destanı da dahil olmak üzere pek çok eserin kaynağı Oğuz-name’dir.
Günümüzde bile Türk toplumunun yaşadığı ve uyguladığı pek çok gelenek ve göreneklerimizin kaynağı, Oğuz-name içerisinde yer almaktadır.
Oğuz-name, Türk tarihi ve kültürü bakımından çok önemli olmasına rağmen Türk toplumu içerisinde layık olduğu yeri almış değildir. Kesinlikle yeteri kadar okunmuş bir eser değildir. Biz bütün bu durumları dikkate alarak Oğuz-name’nin bütün nüshalarını elde edip yayımlamaya çalışmaktayız. Bu çalışma, Oğuz-name’nin İngiltere’de bulunan iki nüshasını kapsamaktadır.
Bu çalışmamız giriş, metin, metnin Türkiye Türkçesine aktarılışı, sözlük ve tıpkıbasım bölümlerinden oluşmaktadır.